Zaginiony legnicki kodeks św. Augustyna i jego powrót do Polski. Rewindykacja utraconych zbiorów. Wykład w ramach Colloquia Bibliologa Wratislaviensia

Po dziesięcioleciach nieobecności w polskich zbiorach jeden z najcenniejszych średniowiecznych manuskryptów Śląska powrócił do kraju — i to dokładnie tam, skąd przed laty zaginął. Legnicki kodeks dzieł św. Augustyna, cenny XV-wieczny rękopis, znów znajduje się w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu.

12 lutego br. Minister Kultury Marta Cienkowska uroczyście przekazała rękopis podczas ceremonii w Ambasadzie RP w Paryżu, zamykając tym samym wieloetapowy proces jego restytucji.

Powrót kodeksu do Biblioteki jest wydarzeniem o wyjątkowym znaczeniu dla dziedzictwa kulturowego zarówno regionu jaki i całego kraju. To także dowód na to, że pasja, wiedza i determinacja potrafią przywrócić do obiegu naukowego i kulturowego zabytki uznawane dotąd za bezpowrotnie utracone.

Jak udało się odzyskać średniowieczny manuskrypt?

Kulisy tego niezwykłego sukcesu zostaną przedstawione podczas wykładu z cyklu Colloquia Biblioloqa Wratislaviensia - serii spotkań poświęconych historii książki, dziejom piśmiennictwa oraz dawnym bibliotekom.

Prelegentem będzie dr Antoine Haaker, związany od pięciu lat z Biblioteką Uniwersytecką we Wrocławiu. Poza codziennymi obowiązkami związanymi z pracą bibliotekarza dr Haaker z pełnym zaangażowaniem prowadzi działania na rzecz rewindykacji utraconych zbiorów. Efekty jego pracy są imponujące: dotychczas odzyskał już sześć cennych ksiąg, z czego pięć powróciło do BUWr, a jedna trafiła do Archiwum Państwowego we Wrocławiu.

Najświeższym sukcesem jest powrót eleganckiego i znakomicie zachowanego manuskryptu, napisanego w XV wieku w klasztorze kartuzów pod Legnicą. Rękopis zawiera różne dzieła św. Augustyna, w tym jego najsłynniejsze Wyznania, uznawane za pierwszą nowożytną autobiografię duchową i jedno z najważniejszych dzieł w historii literatury.

Podczas wykładu dr Haaker opowie o historii kodeksu oraz przedstawi — krok po kroku — jak przebiega współczesna restytucja skradzionych dzieł:

• tropienie zaginionych skarbów w międzynarodowych katalogach aukcyjnych i antykwariatach,

• gromadzenie dowodów własności, nierzadko ukrytych w proweniencyjnych szczegółach,

• analiza historyczna i porównawcza, która pozwala udowodnić pochodzenie obiektu,

• negocjacje z aktualnymi posiadaczami, często skomplikowane i delikatne.

Dr Haaker przedstawi również, jak wyglądała droga prowadząca do odzyskania legnickiego kodeksu — pełna niespodziewanych zwrotów, archiwalnych odkryć i momentów wielkich emocji. To opowieści, których nie znajdą Państwo w żadnych książkach.

Zapraszamy na spotkanie, które odbędzie się w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu.

24 lutego
13:00
Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu, ul. Fryderyka Joliot-Curie 12
Sala konferencyjna nr 4, poziom 0

Formularz zgłoszeniowy: https://forms.office.com/e/Ufhg74GWC1

Dlaczego warto wziąć udział?

Spotkanie będzie nie tylko prezentacją naukową, lecz także fascynującą podróżą w głąb historycznych śladów, jakie pozostawiły po sobie dawne księgi. Uczestnicy dowiedzą się m.in.:

• jak odnajduje się zaginione manuskrypty po wielu dekadach,

• jakie znaczenie mają ślady proweniencji, adnotacje, pieczęcie i oprawy,

• w jaki sposób udowadnia się pochodzenie dzieła,

• jakie emocje towarzyszą odzyskaniu obiektu kultury uznawanego przez lata za stracony.

To wyjątkowa okazja, aby poznać kulisy pracy osób, które zawodowo tropią losy dawnych książek, oraz zobaczyć, jak współczesna nauka łączy się z pasją i bibliologicznym „instynktem detektywa”.