Projekty BU

PROJEKTY W REALIZACJI

[stan na 8.03.2010]

Ornamenta Poloniae Mediaevalia. Sztuka średniowieczna na ziemiach polskich: katalog form i detalu na tle europejskim

Projekt badawczy - rozwojowy, finansowany przez MNiSzW, realizowany w okresie 01.08.2009 - 31.07.2012.

Efektem końcowym projektu będzie dostępna online, interaktywna, multimedialna, baza danych, zawierająca materiał źródłowy do studiów nad sztuką średniowieczną na ziemiach polskich zarówno w wymiarze ogólnopolskim jak i regionalnym oraz lokalnym), wzbogacona o analogie z wybranych krajów europejskich.

Wielojęzyczny interfejs bazy danych (polski, angielski, niemiecki, francuski), pozwoli na włączenie polskich zabytków do ogólnoeuropejskiego obiegu naukowego. Będzie to doskonały materiał wyjściowy dla dalszych badań nad relacjami artystycznymi Polski z innymi krajami średniowiecznej Europy. Pozwoli także na usystematyzowanie i uzupełnienie rozproszonej ciągle i niekompletnej wiedzy na temat średniowiecznych form artystycznych na ziemiach polskich, a także umożliwi zebranie materiału naukowego o potwierdzonej chronologii, co może okazać się niezwykle przydatne do datowania zabytków co do których istnieją w tej materii wciąż kontrowersje. Projektem naszym wpisujemy się w podejmowane coraz liczniej interdyscyplinarne międzynarodowe studia nad źródłami europejskiej kultury artystycznej.

Interaktywna, multimedialna bibliografia Śląska. Cz. I. Stare druki i druki zwarte XIX w. ze zbiorów Gabinetu Śląsko-Łużyckiego Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu

Projekt badawczy - rozwojowy, finansowany przez MNiSzW, realizowany w okresie 01.06.2008 - 31.05.2011

Efektem końcowym projektu będzie dostępna online, interaktywna, multimedialna bibliografia posadowiona na serwerze BUWr. Bibliografia obejmować będzie stare druki i druki zwarte wydane do 1914 r. ze zbiorów Gabinetu Śląsko-Łużyckiego BUWr. Proponowane rozwiązanie polega na połączeniu zalet bibliografii, katalogów bibliotecznych, katalogu ikonografii i biblioteki cyfrowej. Poza standardowymi danymi bibliograficznymi baza zwierać będzie także sygnaturę biblioteczną, skan strony tytułowej, spisu treści, spis ilustracji zawartych w danej pozycji oraz połączenia (hiperlinki) prowadzące użytkownika bezpośrednio do: pozycji w katalogu komputerowym BUWr. (o ile dana pozycja została już do niego wprowadzona), karty zdigitalizowanego katalogu kartkowego Gabinetu Śląsko-Łużyckiego BUWr. lub odpowiedniej strony zdigitalizowanego katalogu tomowego, katalogu zbioru „Y”, do danej pozycji w Bibliotece Cyfrowej UWr. (o ile została tam umieszczona), do pochodzących z danej pozycji ilustracji w Śląskim Archiwum Ikonograficznym oraz do pochodzących z danej pozycji nagrań utworów (o ile zostały zarejestrowane fonograficznie).

Ponadto w ramach projektu sukcesywnie wprowadzane są do systemu VIRTUA druki z historycznego zbioru Wratislavianów pochodzącego z dawnej Biblioteki Miejskiej, a od pierwszych liter historycznych (i używanych do dziś) sygnatur (Ya, Yb, Yc...) nazywany powszechnie "ygrekami".

Śląskie Archiwum Ikonograficzne

Projekt badawczy - rozwojowy, finansowany przez MNiSzW, realizowany w okresie 15.03.2007 - 14.12.2010

Efektem końcowym będzie dostępna online baza danych, posadowiona na serwerze w BUWr., zawierająca ok. 17 961 digitalnych ujęć obrazujących ponad 9 234 obiektów (zespołów urbanistycznych, dzieł architektury, rzeźby, malarstwa, rzemiosła artystycznego, grafik, rysunków, dokumentów, pieczęci, herbów, artefaktów archeologicznych i in.) pochodzących z terenu historycznego Śląska. Każdy z obiektów opisany będzie w formie katalogu naukowego, według listy cech, zgodnej w swym jądrze z klasyfikacją MIDAS (Marburger Administrations, Dokumentations und Administrations-System), opracowaną przez Lutza Heusingera z Bildarchiv Foto Marburg przy Instytucie Historii Sztuki Philipps-Universität Marburg.

Wykonane zostały kartoteki osobowe (w tym artystów) i topograficzne (wraz z modułem geokodowania), nadal trwają prace nad kartoteką obiektów. Opisy rzeczowe uzgadniane są z Tezaurusem dziedzictwa kulturowego opracowanym w Instytucie Historii Sztuki UWr. Równolegle, systematycznie wykonywane są ilustracje.

Oprogramowanie powstałe w ramach projektu Śląskie Archiwum Ikonograficzne wykorzystywane jest (po adaptacji i rozszerzeniu o nowe funkcje) w innych projektach badawczych - rozwojowych.

Rękopisy muzyczne ze zbiorów Uniwersytetu Wrocławskiego i Biblioteki Miejskiej we Wrocławiu (gromadzone do 1945 r.) – projekt scalenia informacji o rozproszonej kolekcji na poziomie katalogów RISM

Projekt zaplanowany na lata 2007-2009 realizowany będzie przez pracowników Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu (BUWr.), Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie (BUW) i przedstawiciela Instytutu Sztuki PAN w Warszawie.
Celem projektu w zakresie serii RISM A/II jest:

- stworzenie elektronicznych opisów katalogowych możliwie dużej grupy zasobów rękopiśmiennych proweniencji śląskiej (przechowywanych w Bibliotekach Uniwersyteckich we Wrocławiu i w Warszawie)
- ustalenie tzw. rękopisów rozproszonych
- równoczesne badania proweniencyjne i dotyczące koordynacji repertuarowych
Natomiast w zakresie źródeł liturgiczno-muzycznych celem projektu jest:
- utworzenie bazy danych źródeł liturgiczno-muzycznych X-XVI w. ze zbiorów BUWr.
- opracowanie na podstawie ww. bazy wykazu źródeł liturgiczno-muzycznych ze zbiorów BUWr. obejmującego podstawowy opis kodykologiczny i muzykologiczny
- identyfikacja i szczegółowy opis źródeł liturgiczno-muzycznych z dawnych zbiorów uniwersyteckich we Wrocławiu (głównie fragmenty znajdujące się w BUWr. oraz w BUW)

W ramach projektu planowane jest opracowanie następujących zespołów:

• we Wrocławiu:

• 54 rękopisy zawierające 480 utworów z Piastowskiej Biblioteki księcia Jana Chrystiana z Brzegu (Biblioteka Królewskiego Gimnazjum w Brzegu)

• 12 rękopisów zawierających ok. 600 utworów ze zbioru Bibliotheca Rudolphina

• Stimmen – Sammlung Bohn i Partituren – Sammlung Bohn (96 jednostek z Oddziału Zbiorów Muzycznych BUWr.)

• zbiory wrocławskich stowarzyszeń muzycznych (grupa ok. 400 jednostek rękopisów)

• zbiory liturgiczno-muzyczne znajdujące się w różnych oddziałach BUWr.

• w Warszawie:

• zespół rękopisów z „wyspy Piaskowej” (830 wol.)

• zespół rękopisów z kościoła św. Wincentego (130 wol.)

• zespół rękopisów z kościoła św. Macieja (100 wol.)

• kolekcje indywidualne profesorów związane z ośrodkami dominikańskimi Dolnego Śląska (ok. 210 wol.)

• grupy rękopisów autorskich (ok. 375 wol.).

Biblioteka Cyfrowa Uniwersytetu Wrocławskiego

Projekt „Biblioteka Cyfrowa Uniwersytetu Wrocławskiego” realizowany jest w oparciu o środki własne BUWr. Biblioteka Cyfrowa oferuje dostęp do zabytków piśmiennictwa, zbiorów edukacyjnych i wystaw, prezentujących najbardziej interesujące kolekcje wybrane z bogatych zasobów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu.
Kolekcje Biblioteki Cyfrowej Uniwersytetu Wrocławskiego obejmują zdigitalizowane zbiory, które ze względu na ich wartość historyczną, treść, format i zakres terytorialny stanowią dziedzictwo kultury europejskiej lub regionalnej. Oryginały poddane procesowi digitalizacji obejmują następujące formaty: książki (w tym stare druki), czasopisma, rękopisy, fotografie, nuty, mapy, karty pocztowe, grafiki. Uwzględniają one także materiały edukacyjne, wystawy i inne. Zakres terytorialny kolekcji Dziedzictwo kulturowe dotyczy obszaru niemal całej Europy, a Regionalia obejmują cały Śląsk i Łużyce, ze szczególnym uwzględnieniem Dolnego Śląska i Wrocławia.
Cyfrowe kolekcje obejmują następując kategorie wiedzy:

- Dziedzictwo kulturowe
- Czasopisma
- Dokumenty Życia Społecznego
- Książki wydane w latach 1800 do 1945
- Rękopisy
- Stare Druki
- Zbiory Graficzne
- Zbiory Kartograficzne
- Zbiory Muzyczne
- Katalogi BUWr
- Materiały edukacyjne
- Regionalia
- Zbiory Bibliologiczne
- e-Wydawnictwo BUWr.

CEE MASTER

Koordynatorem projektu jest Biblioteka Narodowa w Pradze. BU partneruje projektowi od września 2003 r. Celem projektu jest utworzenie, dostępnej przez Internet, bazy katalogowej zawierającej opisy rękopisów z bibliotek krajów Europy Środkowej i Wschodniej, opracowywanych wg standardów MASTER w języku XML (eXtensible Markup Language). Biblioteka zobowiązała się do wprowadzania do bazy co najmniej 5 opisów rękopisów tygodniowo.

RISM

W ramach współpracy z centralą RISM we Frankfurcie nad Menem, rozpoczętej przez BUWr. w 1997 roku, Biblioteka współtworzy wspólną komputerową bazę opisów katalogowych rękopisów muzycznych, pochodzących z bibliotek europejskich. Baza ta dostępna jest online poprzez Internet (w serwisie Sales Nisc) i na dyskach optycznych CD.

PROJEKTY W PRZYGOTOWANIU

Bibliografia Druków Śląskich (za lata 1475-1800) ze zbiorów polskich i niemieckich – Bibliographie schlesischer Druckorte der Frühen Neuzeit (1475-1800) aus polnischen und deutschen Beständen (BSD).

Projekt (planowany na 2 lata) ma na celu utworzenie kompletnej Bibliografii wszelkich prac istniejących w bibliotekach polskich, niemieckich i czeskich, które w okresie 1475-1800 zostały wydrukowane w ośrodkach śląskich.

Tytuły będą wydzielone wg nazw miejscowości i uporządkowane chronologicznie. Wskazówki dotyczące miejsca powstania pozwolą na odnalezienie wymienionych tytułów prac. Dzięki różnym typom rejestrów uporządkowanych wg autorów, drukarzy, wydawców, ilustratorów, itp. – zostanie przedstawiony nowy profil miejsc druku. Do każdego miejsca druku zostanie dołączona informacja na temat rozwoju gospodarczego, historycznego, itp., która uszczegółowi ramy projektu. Bibliografia zostanie przygotowana w wersji drukowanej, na CD-ROM i w formie bazy danych dostępnej w Internecie.

PROJEKTY ZAKOŃCZONE

Projekt "Portal Wrocławski ruch robotniczy do 1933 roku"

Niemieckojęzyczne materiały, które są przechowywane w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu i Bibliotece Fundacji im. Friedricha Eberta, zostały zdigitalizowane i umieszczone w sieci. Fizycznie, te źródła, które mogą być odczytywane komputerowo, pozostały na serwerze rodzimej biblioteki. Wszystkie źródła zostały wirtualnie połączone na jednym portalu. Projekt ten w latach 2008 i 2009 był wspierany przez darowiznę Ericha Brosta. Wsparcie tego projektu miało na celu utworzenie jednej, technicznej platformy, jak również zdigitalizowanie głównych istniejących źródeł.
http://library.fes.de/breslau/index-pl.htm

Biblioteka byłego Uniwersytetu we Frankfurcie nad Odrą (1506-1811) - opracowanie i digitalizacja zbiorów zachowanych we Wrocławiu

W październiku 2003 r. umowę o wspólnej realizacji projektu podpisały biblioteki Uniwersytetu Wrocławskiego i Uniwersytetu Viadrina we Frankfurcie nad Odrą. Celem projektu jest przede wszystkim odtworzenie pierwotnego stanu biblioteki frankfurckiej, przekazanej w 1811 r. do Wrocławia, odnalezienie książek tego zasobu pozostałych we Wrocławiu i ich elektroniczne skatalogowanie.

Wyniki projektu przyniosą korzyści obu partnerom projektu. Dzięki nowo utworzonej bazie danych badania nad historią Uniwersytetu we Frankfurcie otrzymają nowe ukierunkowanie, natomiast Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu uzyska cyfrowe kopie dla ważnej części swych starych zbiorów. Wyniki digitalizacji będą udostępniane w pełnym zakresie i w odpowiedniej formie (CD-ROM, przez Internet), do celów naukowych, obu partnerom projektu. Zdigitalizowane wersje książek umożliwią ochronę oryginałów w przyszłości.

Pierwsza faza projektu została sfinansowana  przez Uniwersytet Viadrina ze środków własnych oraz przez Fundację Współpracy Polsko Niemieckiej.
Prace w ramach I fazy projektu objęły następujące etapy:
1. Odnalezienie w magazynie Oddziału Starych Druków Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu zachowanych książek pochodzących z Frankfurtu.
2. Wyszukanie i zeskanowanie odpowiednich kart z katalogu stron tytułowych, znajdującego się w Bibliotece Uniwersyteckiej we Wrocławiu.
3. Elektroniczne opracowanie znajdującego się w formie drukowanej - katalogu Viadriny.
4. Elektroniczne opracowanie odręcznie napisanych katalogów poszczególnych pozycji.
5. Stworzenie danych bibliograficznych na podstawie zdigitalizowanych stron tytułowych i połączenie stron tytułowych z odpowiednimi plikami z banku danych

W BUWr. w magazynie starych druków przejrzano ok. 87 tys. wol. dokonując ich selekcji wg frankfurckich stempli i ekslibrisów. W efekcie zidentyfikowano 5 285 dzieł w 4 094 wol. Zeskanowano karty katalogowe wyselekcjonowanych druków.
Od stycznia 2009 r. dostępna jest digitalna rekonstrukcja Biblioteki Uniwersyteckiej dawnej Viadriny. Wizualna symulacja pozwala na poruszanie się po budynku Biblioteki wzdłuż wirtualnych regałów. Po zakończeniu digitalizacji starych druków z programem tym zintegrowane zostaną digitalne wersje książek.
http://www.ub.euv-frankfurt-o.de/de/projekte/virtuelle-viadrina/witamy.html

ENRICH project

Projekt ENRICH
Enrich/EuropeanaLocal - warsztaty i prezentacje

eContentplus to wieloletni program wspólnotowy (2005–2008) mający na celu zwiększenie dostępności, użyteczności i wykorzystania zasobów cyfrowych w Europie.

W ramach tego programu - Projekt ENRICH (strona WWW projektu) - zaplanowano na okres od 1 grudnia 2007 do 30 listopada 2009, stawiając sobie za cel stworzenie bazy dla „Europejskiej biblioteki cyfrowej dziedzictwa kulturowego” (rękopisy, inkunabuły, stare druki, dokumenty archiwalne itp.). Głównym zadaniem jest koordynacja i integracja różnych typów reprezentacji dziedzictwa kulturowego w Europie. Metoda integracji opiera się na tworzeniu złożonych dokumentów cyfrowych, których częściami składowymi są różne typy reprezentacji dokumentu oryginalnego. Tak zintegrowany zasób będzie mógł być poszerzany o treści dostarczane przez inne instytucje pamięci i będzie mógł być wykorzystywany przez profesjonalistów, ekspertów oraz przez ogół zainteresowanych.

Machsor mechol haschana

W roku 2008 zrealizowany został wspólny projekt BUWr i SLUB -- digitalizacji i prezentacji w Internecie manuskryptu hebrajskiego Machor, którego cz. I znajduje się w zbiorach SLUB, natomiast cz. II -- w zbiorach BUWr.

W wyniku współpracy Landesbibliothek-Staats- und Universitätsbibliothek w Dreźnie i Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu powstała Kopia cyfrowa Machsor.

Wejście do kopii cyfrowej
Część I: Dresden, SLUB, Mscr.Dresd.A.46.a
Wejście przez zbiory cyfrowe SLUB Drezno
Wejście przez Biblotekę Cyfrową Uniwersytetu Wrocławskiego

Część II: Wrocław, Biblioteka Uniwersytecka, Ms.or.I1
Wejście przez zbiory cyfrowe SLUB Drezno
Wejście przez Biblotekę Cyfrową Uniwersytetu Wrocławskiego

Machsor („Cykl“) jako żydowski odpowiednik chrzecijańskiego Brewiarza zawiera modlitwy, częściowo śpiewane, na siedem szczególnych Szabatów i innych świąt roku żydowskiego jak również wiersze liturgiczne (Pijutim). Najstarszy Machsor, tzw. Machsor Wormacki (dzisiaj Jerusalem, The Jewish National and University Library, Ms. Heb. 4° 781,1-2) datuje sie na rok 1272/1273.
Ten dwutomowy Codexs, którego cześci przechowywane są obecnie we Wrocławiu i w Dreźnie powstał ok. roku 1290 na obszarze Niemiec południowo-zachodnich (Esslingen?) von Reu’ben i jest przypisywany uczniowi rabiego Meir von Rothenburg (zm. 1293), iluminacja natomiast chrzecijańskiemu artyście.  Postawny format (53 x 38 cm; 293 względnie 300 kart pergaminowych), duże hebrajskie pismo kwadratowe z dosyć dużymi odstępami między wierszami jak również bogato zdobione miniatury i ręcznie pisane notatki liturgiczne wskazują na używanie Codexu w synagodze. W zwązku z dużą ilością stron rękopis, tak jak inne Machsorim, został oprawiony w dwa tomy.
Część pierwsza (SLUB Dresden, Mscr.Dresd.A.46.a) zawiera teksty liturgiczne na święto Szabatu „Purim“,
„Pessach“ i „Schawout”.Część druga (BUWr Wrocław, Ms.Or.I 1) natomiast liturgię świąt szabatowych „Rosch haschana“, „Jom Kippur“ i „Sukkot“.

SLUB Drezno,
Mscr.Dresd.A.46.a, Bl. 202v: Miniatura na święto tygodnia (Schawuot). U góry: na górze Synaj, przy wtórze trąb Mojżesz otrzymuje z ręki Boga tablice z dziesięcioma przykazaniami  i przekazuje je dalej Aronowi. U dołu: kapłani i przedstawiciele ludu izraelskiego stoją z rękoma  podniesionymi w stronę Tory

Niektóre notatki w części wrocławskiej powołują się na liturgiczne tradycje gminy wormskiej. Czas rozdzielenia obu częście jest jak dotąd  nieznany.  Najstarsze wspomnienie części drezdeńskiej znajduje się w „Catalogus manuscriptorum Bibliothecae Electoralis“ z roku 1755 (SLUB, Bibl.Arch.I.B,Vol.132,Nr. 211). Część wrocławska, wg. inskrypcji z roku 1595, należała do Magister Gregor Grunow, 1595-1613 kaznodzieji  w Górzycy (Göritz) niedaleko Frankfurtu nad Odrą skąd w roku 1811 wraz ze zbiorami rozwiązanego Uniwersytetu Viadrina dotarła do Wrocławia.

BUWr/Wrocław
Ms.Or.I 1, Bl. 46v: Miniatura Święta Noworocznego (Rosch ha-Schana): na lewo u góry Abraham prowadzi swojego syna Izaaka na góre, przy początku której pozostawia swoje sługi z załadowanym drewnem osłem. Na górze po prawej Anioł Boży uniemożliwia Abrahamowi złożenie swojego syna w ofierze na ołtarzu. Anioł trzyma mocno miecz Abrahama i jednocześnie wskazuje na baranka jako ofiarę zastępczą.

Bestandsaufnahme und Geschichte des Jacob-Böhme-Fonds

Od 2002 r. Biblioteka Uniwersytecka współpracuje jako partner w realizacji tego 3-letniego projektu, prowadzonego przez Bibliotheca Hermetica z Amsterdamu i Międzynarodowy Instytut im. Jacoba Böhme (IJBI) z Görlitz. Celem projektu jest odnalezienie rękopisów i druków Jacoba Böhme i jego uczniów, pochodzących z archiwum w Linzu, które w czasie wojny uległy rozproszeniu, a następnie opracowanie bibliograficzne zbiorów i odtworzenie ich historii. W chwili obecnej w BUWr. zidentyfikowano ok. 500 jednostek rękopiśmiennych. Prace badawcze zakończono w październiku 2007 r. wystawą i konferencją dotyczącymi Jackoba Boehma, które odbyły się w Bibliotheca Hermetica (Amsterdam). Rezultatem prac nad projektem jest publikacja “Jacob Boehmes Weg in die Welt”.

PROJEKT „Ochrona europejskiego dziedzictwa kulturowego – digitalizacja i mikrofilmowanie wybranych niszczejących ze względu na zakwaszenie papieru gazet śląskich, ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu”.

Po zakończeniu w 2006 roku projektu „Ochrona europejskiego dziedzictwa kulturowego – mikrofilmowanie zabezpieczające, digitalizacja i popularyzacja wybranych, poczytnych periodyków śląskich XIX w. ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu”, Biblioteka nasza rozpoczęła realizację nowego projektu, który ponownie w dużej części dotuje Fundacja Bankowa im. Leopolda Kronenberga.
Misją tej fundacji jest wspieranie prac na rzecz dobra publicznego między innymi w zakresie edukacji, kultury i sztuki. Zgłoszony przez Bibliotekę Uniwersytecką projekt mieści się w obszarze „Dziedzictwo kulturowe i tradycje” i zdobył pełne uznanie, a co za tym idzie wsparcie finansowe Fundacji.

Biblioteka nasza jest skarbnicą wiedzy o Śląsku. Tu znajdują się periodyki wydawane od XVIII w. i tu zgromadzony jest największy na świecie zbiór przedwojennej, niemieckiej i polskiej prasy ukazującej się na Śląsku. Ilość zbiorów zgromadzonych w naszej Bibliotece jest ogromna i ciągle rośnie zapotrzebowanie na korzystanie z tego zasobu.
Głównymi celami realizowanego od 5 XI 2007 r. do 30 X 2008 r. projektu są:

• zabezpieczanie i ochrona części zabytkowych gazet i czasopism, które wydrukowane na kwaśnym papierze bardzo szybko ulegają niszczeniu,

• popularyzacja zbiorów należących do europejskiego dziedzictwa kulturowego poprzez udostępnianie ich kopii oraz prezentowanie połączone również z udostępnianiem w Bibliotece Cyfrowej UWr.

Mikrofilmowanie prasy i czasopism pozwali zabezpieczyć bezcenne zbiory. Digitalizacja umożliwi wygodne i nowoczesne korzystanie z zabytków piśmiennictwa w postaci obrazów cyfrowych. Prezentacja ich w Bibliotece Cyfrowej przyczyni się do popularyzacji bogatych zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej(www.bibliotekacyfrowa.pl).

„Nowa organizacja biblioteki naukowej - wolny dostęp do zasobów bibliotecznych” w Bibliotece Uniwersyteckiej Freie Universität Berlin

Z puli Programów Mobilnych UE, w ramach Programu ”Uczenie się przez całe życie”, Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu zyskała finansowanie projektu pt. „Nowa organizacja biblioteki naukowej” – wolny dostęp do zasobów bibliotecznych”. Dzięki temu dwóch bibliotekarzy z Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu: jeden z Oddziału Informacji Naukowej i drugi z Gabinetu Śląsko-Łużyckiego, odbyło staż w Bibliotece Uniwersyteckiej Freie Universität Berlin. Projekt realizowany był w ramach Programu Leonardo da Vinci (PL/07/LLP – LdV/PLM/140128) i obejmował okres od 6 stycznia 2008 do 29 lutego 2008 roku.
Celem projektu było skorzystanie z doświadczenia biblioteki berlińskiej w zakresie organizacji biblioteki z wolnym dostępem do książek i wykorzystanie tych doświadczeń w planowaniu struktury organizacyjnej Biblioteki Uniwersyteckiej w nowym budynku bibliotecznym.
Ośmiotygodniowy program stażu realizowany był w kilku bibliotekach: Bibliotece Uniwersyteckiej Freie Universität Berlin (FUB), Bibliotece Filologicznej FUB i innych bibliotekach w Berlinie i w Poczdamie.
W pierwszym tygodniu uczestnicy stażu mieli okazję poznać strukturę organizacyjną Biblioteki Uniwersyteckiej Freie Universität Berlin, funkcjonowanie systemu bibliotecznego ALEPH oraz rolę i zadania bibliotekarzy dziedzinowych (Fachreferenten). W drugim tygodniu - przyjrzeli się działaniu magazynu, wypożyczalni miejscowej i wypożyczalni międzybibliotecznej. W trzecim tygodniu stażyści zapoznali się z pracą informacji naukowej i czytelni Biblioteki Wolnego Uniwersytetu Berlińskiego (FUB).
Organizacją przyjmującą praktykantów była wprawdzie Biblioteka Wolnego Uniwersytetu Berlińskiego, jednakże praktyka odbywała się także w innych brandenburskich bibliotekach, które były interesujące z punktu widzenia tematu stażu. Były to: Universitätsbibliothek der Humboldt-Universität zu Berlin, Staatsbibliothek zu Berlin, Zentral – und Landesbibliothek Berlin i biblioteka HFF w Poczdamie (Die Hochschule für Film und Fernsehen (HFF) "Konrad Wolf" Potsdam-Babelsberg). W szóstym tygodniu pobytu stażyści odwiedzili Bibliotekę Filologiczną FUB, która stanowi wzorcową bibliotekę z wolnym dostępem. Zapoznali się tam z regensburskim systemem klasyfikacji (RVK) i jego funkcjonowaniem w bibliotece oraz z pracą studentów przy reklasyfikacji książek ze starego układu klasyfikacyjnego na nowy.
W ostatnim tygodniu praktykantom zaproponowano osobny program, zgodny z ich indywidualnymi preferencjami. Jeden z nich zapoznał się z projektami standaryzowanego, długoterminowego przechowywania dokumentów elektronicznych (DINI) i programem digitalizowania dawnych i bieżących publikacji uniwersytetu w Centrum Erwina Schrödingera, należącym do Biblioteki Uniwersytetu Humboldta (Arbeitsgruppe Elektronisches Publizieren). Drugi natomiast odbywał staż w CeDiS (Center für Digitale Systeme) będącym Centrum Kompetencyjnym ds. Multimediów i e -lerningu. Celem praktyki w CeDiS było poznanie specyfiki e-learningu na Uniwersytecie Berlińskim. Wykorzystywany jest on na FUB do prezentacji materiałow dydaktycznych - Profesorowie umieszczają swoje wykłady na stronie internetowej, a pracownicy CeDiS pomagają im w opracowaniu e - learningu, a także zapewniają dostęp do platformy Blackboard, oraz uczą jak z niej korzystać. W ramach stażu zaprezentowano funkcjonowanie projektu Distributed Campus.
Uczestnicy stażu przygotowali prezentację multimedialną, aby uzyskanymi wiadomościami podzielić się z pracownikami BUWr.

Ochrona europejskiego dziedzictwa kulturowego – mikrofilmowanie zabezpieczające, digitalizacja i popularyzacja wybranych, poczytnych periodyków śląskich XIX w. ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu

Projekt realizowany od 1.10.2005 r. do 15.11.2006 r., w dużej części dotowany przez Fundację Bankową im. Leopolda Kronenberga, którą powołano w 1996 roku, w 125 rocznicę otwarcia Banku Handlowego w Warszawie. Misją fundacji jest m.in. wspieranie prac na rzecz dobra publicznego w zakresie edukacji, kultury i sztuki, zgodnie z działalnością założyciela Banku, wielkiego mecenasa kultury – Leopolda Kronenberga. Uniwersytecki projekt mieści się w obszarze programowym fundacji: „Dziedzictwo kulturowe i tradycje” i jako atrakcyjny i niezwykle wartościowy uzyskał aprobatę w formie dofinansowania.
Celem projektu było zabezpieczenie i ochrona części zabytkowych periodyków, które stanowią bezcenny materiał źródłowy do historii Śląska.
Dotacja Fundacji Bankowej im. Leopolda Kronenberga przeznaczona została też na procesy:

- mikrofilmowania zabezpieczającego,
- skanowania z oryginałów,
- obróbki komputerowej obrazów cyfrowych,
- wprowadzania metadanych do plików,
- archiwizacji na płytach CD i DVD,
- udostępniania informacji w Internecie.

Dzięki tym zabiegom czytelnicy będą mieli szeroki i wygodny dostęp do zbiorów.
W ramach projektu zmikrofilmowano następujące tytuły:

Anzeiger für Zobten am Berge, Zobten am Berge 1909-1941(z przerwami)
Illustrierte Wochenbeilage der Schlesischen Zeitung, Berlin 1924-1927, od nru 14 z 1927 zm. tyt.: Illustrierte Schlesische Zeitung, Breslau 1927-1934
Breslauer Gericht Zeitung, Breslau 1897-1942
Neisser Zeitung
Ottmachauer Zeitung
Grottkauer Zeitung
Neumarktrer Kreisblatt

W ramach projektu zdigitalizowano następujące tytuły:

Anzeiger für Zobten am Berge, Zobten am Berge 1909-1941( z przerwami)
Illustrierte Wochenbeilage der Schlesischen Zeitung, Berlin 1924-1927, od nru 14 z 1927 zm. tyt.: Illustrierte Schlesische Zeitung, Breslau 1927-1934
Breslauer Gericht Zeitung, Breslau 1897-1942
[Menzel Karl Adolf], Topographische Chronik von Breslau, Bd.1-2, Breslau 1805-1807,
Breslauische Horcher, Breslau 1800-1802,
Breslauische Erzähler, Breslau 1800-1809,
Neuer Breslauischer Erzähler 1810-1812.

Wyżej wymienione tytuły są udostępnione w Czytelni Zbiorów Specjalnych Na Piasku w postaci mikrofilmów bądź plików cyfrowych, a Illustrierte Wochenbeilage der Schlesischen Zeitung i Breslauer Gericht Zeitung można obejrzeć w Bibliotece Cyfrowej UWr.

Bibliotheca Sonans

Projekt realizowany był w ramach programu Kultura 2000 i obejmował okres 1 roku: od 1.09.2004 do 30.08.2005.

Koordynatorem przedsięwzięcia był zespół Kameralistów Wrocławskich - Cantores Minores Wratislavienses, a współorganizatorami byli: Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu oraz Biblioteka Uniwersytecka w Grazu i Biblioteka Narodowa w Pradze. Celem projektu było: wspieranie wspólnego dziedzictwa kulturowego wielu narodów, ochrona i popularyzacja archiwaliów i zabytków muzycznych oraz promocja wzajemnego poznawania kultur. Został zaplanowany w formie wystaw wędrujących, koncertów – wernisaży oraz ekspozycji w formie elektronicznej na stronach internetowych. Projekt „Bibliotheca Sonans” realizowany był w trzech formach obejmujących:

1) restaurację, konserwację i digitalizację zabytków muzycznych z bibliotek współorganizatorów:
- Wrocław (Polska) – Biblioteka Uniwersytetu Wrocławskiego (m.in. kolekcje inkunabułów - najstarszych druków wydanych do roku 1501, muzykaliów z tzw. Bibliotheca Rudolphina z Legnicy, rękopisów muzycznych z Kościoła św. Elżbiety we Wrocławiu)
- Graz (Austria) – Karl-Franzens-Universität, Universitätsbibliothek
- Praga (Czechy) – Narodni Knihovna CR
2) wystawy i koncerty:
Wrocław – Oratorium Marianum w Gmachu Głównym Uniwersytetu Wrocławskiego oraz w innych miastach: współorganizatorów projektu - Graz (Austria), Praga (Czechy) i partnerów projektu - Bratysława (Słowacja), Brasov (Rumunia)
3) nagrania zabytków muzycznych, przygotowanie strony internetowej (elektroniczna forma wystawy), przygotowanie katalogów wystaw i rozesłanie ich do 100 bibliotek europejskich, z którymi Biblioteka Uniwersytetu Wrocławskiego posiada umowę o wymianie wydawnictw.

Celem projektu było: wspieranie wspólnego dziedzictwa kulturowego wielu narodów, ochrona i popularyzacja archiwaliów i zabytków muzycznych oraz promocja wzajemnego poznawania kultur.

Więcej informacji na temat podsumowania projektu opublikowano na stronach EBIB: http://ebib.oss.wroc.pl/2005/70/jastrzab_kotynska.php

Dokumentację realizacji projektu oraz zdjęcia z wystaw można obejrzeć na naszych stronach.
Zrealizowany projekt można obejrzeć w Bibliotece Cyfrowej UWr.

Badania nad wybranymi mapami wieloarkuszowymi Dolnego Śląska z II połowy XIX i I połowy XX wieku jako odzwierciedlenie zmian zachodzących w terenie, opracowywanymi w systemie komputerowym VIRTUA

Projekt realizowany był od 7.10.2003 do 6.10.2006 roku i finansowany w całości przez Komitet Badań Naukowych. Celem było wyselekcjonowanie materiału kartograficznego będącego przedmiotem badań, utworzenie bazy danych oraz podstawowych haseł wzorcowych potrzebnych do rekordów bibliograficznych map. Opracowano w tym czasie mapy topograficzne Dolnego Śląska z II połowy XIX wieku i I połowy XX wieku oraz mapy wieloarkuszowe z tego okresu.
Dla celów realizacji projektu zakupiono sprzęt komputerowy.

Bibliotheca Corviniana Digitalis

Koordynatorem projektu jest Biblioteka Narodowa w Budapeszcie, która zamierza odtworzyć kolekcję Macieja Korwina i zaprezentować ją w postaci cyfrowej. W tym celu w 2003 r. Biblioteka Uniwersytecka dostarczyła Bibliotece Narodowej w Budapeszcie zeskanowany rękopis znajdujący się w zbiorach BU.

Wspólne dziedzictwo europejskie - ochrona i poprawa warunków udostępniania zabytków piśmiennictwa z polsko-niemieckiego pogranicza kulturowego w bibliotekach polskich.

W latach 1997 - 2002 Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu brała udział w największym wspólnym projekcie bibliotek polskich i niemieckich. Celem projektu było wyselekcjonowanie druków śląskich, pomorskich i pruskich, mikrofilmowanie i opracowanie w formie komputerowych baz katalogu mikrofilmów druków XVI - XVIII wieku, wydanych na Śląsku, Pomorzu i w Prusach Wschodnich. Program opracowania i mikrofilmowania obejmował:

1) Stare druki z lat 1501-1800,
2) Gazety i czasopisma z XIX i XX wieku,
3) Periodyki żydowskie i w języku jidysz,
4) Wybrane masonika z Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu.

W realizacji projektu brały udział: Biblioteka Narodowa w Warszawie, która w późniejszym okresie włączyła do projektu także zbiory Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie, Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu, Książnica Pomorska w Szczecinie, Biblioteka Gdańska Polskiej Akademii Nauk, która wybrała postępowanie polegające na zlecaniu prac mikrofilmowych firmie zewnętrznej, oraz Biblioteka Uniwersytecka w Poznaniu. Ze strony niemieckiej partnerem była Bawarska Biblioteka Państwowa w Monachium.

Projekt zainicjowany i częściowo sfinansowany (ok. 250 tys. euro) został przez Fundację im. Roberta Boscha. Jednak główne wsparcie finansowe udało się pozyskać, za pośrednictwem Fundacji Boscha, z Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej w Warszawie (FWPN), która na realizację projektu przeznaczyła ostatecznie sumę ok. 2 mln euro.

W ramach realizacji projektu zmikrofilmowano 40 106 starych druków i 5 486 wol. gazet i czasopism, wykonując łącznie prawie 5 100 000 klatek mikrofilmów. Wszystkie ww. zbiory biblioteczne (a także jeszcze inne) zostały też skatalogowane. FWPN finansowała w okresie realizacji projektu 20 etatów pracowniczych i stworzyła pracownie mikrofilmowe w: Warszawie, Wrocławiu, Szczecinie, wyposażając je w osiem, najwyższej jakości, kamer skokowych. Fundacja R. Boscha zakupiła natomiast bibliotekom w Warszawie, Wrocławiu, Szczecinie, Gdańsku i Poznaniu łącznie 16 komputerów.

Bayerische Staatsbibliothek otrzymała dotychczas od polskich bibliotek 5 000 szpul mikrofilmów wraz z opisami katalogowymi, które zostały wprowadzone do jej katalogu wewnętrznego.

Scalenia i ujednolicenia baz katalogowych z 4 bibliotek: Biblioteki Narodowej w Warszawie, Biblioteki PAN w Gdańsku, Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu oraz Książnicy Pomorskiej w Szczecinie dokonał zespół Sekcji Opracowania Oddziału Starych Druków Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu pod kierownictwem Weroniki Karlak. Scalona baza zawiera ok. 35 tys. ujednoliconych opisów mikrofilmów, w tym 17070 opisów dla 16006 zmikrofilmowanych dzieł z Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu, opisy 14500 zmikrofilmowanych dzieł z Biblioteki Narodowej, opisy 2500 zmikrofilmowanych dzieł z Książnicy Pomorskiej w Szczecinie oraz opisy 2500 zmikrofilmowanych dzieł z Biblioteki Gdańskiej PAN. Scalona baza tworzy katalog centralny online tych opisów i jest na serwerze Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu. Poza tym, opisy przekazano też do European Register of Mikrofilm Masters (EROM). W ten sposób zrealizowano zasadniczy cel projektu - "dostępność zbiorów", która polega przede wszystkim na informacji o lokalizacji druków. Na zakończenie projektu, przy współudziale p. W. Karlak z Wrocławia, wydano CD-ROM "Wspólne dziedzictwo europejskie. Druki XVI-XVIII w. ze zbiorów Biblioteki Narodowej, Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu, Książnicy Pomorskiej w Szczecinie i Biblioteki Gdańskiej PAN. Katalog mikrofilmów.

W trakcie realizacji projektu, w każdej z umów cząstkowych, przewidziana była pewna kwota na konserwację druków. W efekcie realizacji tych założeń w latach 1998-2000, z przekazanych funduszy, Pracownia Konserwacji Zbiorów Specjalnych Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu poddała renowacji 159 wol. starych druków.

Projekt autorski prof. dr. Klausa Garbera – mikrofilmowanie i zmikrofiszowanie druków okolicznościowych ze zbiorów BUWr.

W latach 1993 - 1997 Biblioteka Uniwersytecka współpracowała z Uniwersytetem w Osnabrück przy realizacji projektu prof. dr. Klausa Garbera. Celem przedsięwzięcia był wybór, mikrofilmowanie, a następnie zmikrofiszowanie druków okolicznościowych, głównie gratulacyjnych, ze zbiorów Biblioteki. Dla celów projektu udostępniony został inwentarz i około 100 tys. druków, z których ok. 24 tys. - zmikrofilmowano.
Efektem projektu było wydanie wielotomowej publikacji "Handbuch des personalnen Gelegenheitsschrüfttums in europäischen Bibliotheken und Archiven". Zbiory Biblioteki Uniwersyteckiej (ok. 1410 mikrofisz) prezentowane są w 8 tomach:

• Bd. 1-2. Universitätsbibliothek Breslau. Abt. 1 Stadtbibliothek Breslau (Rehdigeriana / St.Elisabeth). T. 1-2. Hildesheim 2001

• Bd. 9-11. Universitätsbibliothek Breslau. Abt. 2 Stadtbibliothek Breslau (St.Bernhardin). T. 1-3. Hildesheim 2003

• Bd. 17-18. Universitätsbibliothek Breslau. Abt. 3 Stadtbibliothek Breslau (St. Maria Magdalena). T. 1-2.  Hildesheim 2005

• Bd. 19. Universitätsbibliothek Breslau. Abt. 4 Bestände aus Liegnitz und Brieg. T. 1. Hildesheim 2007

Mikrofilmowanie zabezpieczające wybranych niemieckojęzycznych starych druków z Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu - Sicherungsverfilmung ausgewählter deutschsprachiger Altbestände in Universitätsbibliothek Breslau

W latach 1992 - 1996 Biblioteka Uniwersytecka we Wrocławiu współpracowała z Uniwersytetem Marburgu w zakresie mikrofilmowania zabezpieczającego starych druków niemieckojęzycznych. Realizacją tego projektu kierował prof. dr Rudolf Lenz.

Łącznie sfilmowano 8 515 dzieł, głównie wybrane druki z zespołu inkunabułów, z Biblioteki Brzeskiej i Biblioteki Rudolfiny. W efekcie realizacji projektu opracowany został katalog kartkowy - alfabetyczny i sygnaturowy oraz powstała baza komputerowa w programie Allegro. Dla celów realizacji przedsięwzięcia Biblioteka została doposażona w 1 zestaw komputerowy i 1 kamerę do filmowania druków.
Przy okazji realizacji projektu sfinansowana została także renowacja 150 inkunabułów z Oddziału Starych Druków, którą przeprowadzili pracownicy Pracowni Konserwacji Zbiorów Specjalnych Biblioteki Uniwersyteckiej.

do góry